Yanıklarda İlkyardım

Yanıklarda Uygulanacak İlkyardım Yöntemleri

Vücutta yanık oluşması için vücudun kimyasal ya da fiziksel etkenler aracılığıyla yüksek ısıya maruz kalması veya doğrudan ateşle temas etmesi gerekir. Yanıklara yol açan başlıca etkenler arasında sıcak metaller, sıcak yağ veya sıcak su, kimyasal maddeler, güneş, elektrik ve ateş bulunur. Yanıkların şiddetinin oluşmasında maruz kalma süresi ile maruz kalınan ısının derecesi belirleyici faktörlerdir. Bu sebeple yanığın şiddetinin azaltılması için kişinin yüksek ısıyla olan teması mümkün olan en kısa süre içinde kesilmelidir. Yana kısım da hızlı bir şekilde soğutulmalıdır. Bunun için uygulanacak en pratik yöntem, yanık bölgesinin soğuk su ile yıkanmasıdır. Vücudun yanmış olan kısmı açık yara olarak değerlendirilmelidir. Yanan kısım hızla su kaybeder ve aynı açık yaralarda olduğu gibi mikrop kapmaya son derece müsaittir. Yanıkların hayati tehlike oluşturabilmesi için vücudun yüzde 20’sinden fazlasının yanmış olması gerekmektedir. Yanıklar, meydana gelen tahribata göre derecelendirilirler.

 Birinci Derece Yanıklar

Birinci derece yanıkların oluşmasındaki en büyük etken güneştir. Güneşte fazla kalan hemen herkeste birinci derece yanık oluşur.

Bu yanıklara, şiddetli ağrı ve cilt kızarması eşlik eder.

Birinci derece yanıklarda cilt kendi kendine iyileşir ve cilt kısa bir süre sonra normal görünümüne döner.

Basit bir şekilde elbisesi tutuşan kişilerde de birinci derece yanıklar oluşabilir. Bu kişiler zemin üzerinde kendi etraflarında dönerek tutuşan elbiselerini söndürmelidirler.

İkinci Derece Yanıklar

Bu yanıklarda, birinci derece yanıklarda da olduğu gibi kızarıklık görülür. Ayrıca kızarıklıkla birlikte cilt üzerinde su kesecikleri de vardır.

Sıcak sıvılar ikinci derece yanıkların oluşmasında ilk sıradadırlar. Oldukça ağrı yapan bu yanıklar, küçümsenemeyecek kadar ciddidir.

Yanık bölgelerinde oluşan su kesecikleri asla patlatılmamalıdır.

Bakımı doğru yapılmayan ikinci derece yanıklar cilt üzerinde iz bırakabilir. Mikrop üreme ihtimali de oldukça yüksektir.

Üçüncü Derece Yanıklar

Cildin tamamının etkilendiği yanıklar, üçüncü derece yanıklardır.

İltihaplanma ve sıvı kaybı oldukça yüksek miktardadır.

Hayati tehlike yaratması muhtemeldir.

Üçüncü derece yanıklara müdahale eden ilkyardımcımın ilk yapması gereken, yanığa yol açan kaynağı ortamdan uzaklaştırmak olmalıdır.

Yanmakta olan kişinin kaçması mutlaka önlenmelidir. Kişinin zeminde yuvarlanması veya üzerine örtü atılması ile alevler söndürülmelidir.

Tutuşan elbiseler kişinin üzerinden çıkarılırken cildin soyulması engellenmelidir. Bunun için elbiseler kesilerek çıkarılmalıdır.

 Tüm Yanıklarda Yapılması Gereken Uygulamalar

Vücudun yanık olan bölgesi ağrı geçene kadar, ağrı geçtikten sonra da 10 dakika süre ile soğuk su altında tutulmalıdır.

Yanan kişinin üzerinde takılı olan künye, saat, bilezik, yüzük gibi aksesuarlar çıkarılmalıdır.

Yanan bölge temiz ve ıslak bir bez ile örtülmelidir.

Temiz ve ıslak bir bez bulunamıyorsa başka bir madde asla yanık bölgeyle temas ettirilmemelidir.

Yanan kişinin bilinci yerindeyse sulu gıdalar verilmeli, şok tehlikesine karşı uygun pozisyonda tutulmalıdır.

Yanıklar ikinci ve üçüncü derecede ise kişi en kısa sürece hastaneye ulaştırılmalıdır.

İkinci ve üçüncü derece yanıklar var ise kişi hastaneye nakledilir.

boğulmalarda ilk yardım

Top